Bugun...
istanbul evden eve nakliyatreplika saatbahcelievler evden eve nakliyat

duzce satilik daire

pendik evden eve nakliyat

/a>
TÜRKİYEDEN YURTDIŞINA BEYİN GÖÇÜ


Öğr. Gör. Zeki Diril PERGEL
hzekidiril@gmail.com
 
 

TÜRKİYEDEN YURTDIŞINA BEYİN GÖÇÜ

Dünyanın pek çok ülkesinde olduğu gibi Türkiye’de “beyin göçü” olayı, güncelliğini koruyan en önemli sorunlardan biridir. Dışa bağımlı az gelişmiş ve gelişmekte olan bazı ülkelerin en önemli sorunlarından biri, kuşkusuz yetiştirdiği en önemli değerlerin yurtdışına gitmesidir. Bu ülkelerden, her yıl 10 binlerce kendi alanında yetişmiş, uzman, doktor, mühendis ve teknik adamı; ülkelerini terk edip olanakları daha iyi olan ABD, Fransa, İngiltere, Kanada, Almanya ve bazı AB ülkelerine çalışmaya gitmektedir.

Bu durum, kendi ülkeleri için büyük bir kayıp oluştururken, gittikleri ülkeler için önemli bir kazanç oluşturmaktadır. Bu durum gelişmiş ve gelişmekte olan bazı ülkelerde de güncelliğini korumaktadır. ABD, İngiltere, ve Kanada, en fazla “beyin göçü” çeken ülkeler arasında bulunmaktadır. Her yıl, bu ülkelere Rusya, Hindistan, Türkiye, Pakistan ve Çin başta olmak üzere,  ülkelerden binlerce yetişmiş uzman göç etmektedir. Gelişmekte olan ülkeler kategorisine giren Türkiye’de, dünyada “beyin göçü” olayından; en çok etkilenen ülkeler arasında bulunmaktadır.

Yurtdışına Göçün Nedenleri

Bugün, Türkiye’den yurtdışına giden “beyin göçü”nün en önemli nedenleri arasında, yetenekli ve eğitimli insanların kendi alanlarında iş bulamaması, pozitif ayrımcılık , kayırmacılık, dışlanmalar sayılabilir. Bununla beraber, bilim insanlarının ve araştırmacıların sosyo-ekonomik açıdan yeterli düzeyde desteklenmemesi,  ve AR-GE’ye ayrılan kaynağın yetersiz olmasıdır.

 Bilimsel araştırma yapan kişi ve kuruluşlara yeterince bilimsel çalışma için ortam yaratılmaması. Türkiye’de yetişmiş uzman ve insan işgücüne gereksinim duyulduğu bir ortamda, siyasi ve ekonomik nedenlerden dolayı, 10 binlerce yetişmiş değerler; ABD, İngiltere, Fransa, Kanada, Almanya ve bazı AB ülkelerine göç etmektedir.

Büyük Bir Kayıp

Ne yazık ki, Türkiye’den, “beyin göçü” nün yurtdışına akışı, güncelliğini koruyan en önemli sorunlar arasında bulunmaktadır. Türkiye gibi gelişmekte olan bazı ülkeler açısından; birkaç yetişmiş uzmanın yurtdışına çıkması bile, önemli kayıp ve etkilere yol açmaktadır.

Türkiye en önemli değerlerinin yurtdışına gitmesini önleyici yasal tedbirleri bir an önce almalıdır. Bir bilim insanının yetişmesi ve belirli bir düzeye çıkması, devletin bütçesine milyonlarca liraya mal olmaktadır. “Beyin göçü” olayının, Türkiye ekonomisine yıllık maliyeti 2-2.5 milyar dolar arasında değişmektedir. Bu miktar, küçümsenmeyecek kadar önemli bir rakamdır. Bu parayla, Türkiye’de pek çok sorunun temelden çözülebilmesi olanaklıdır.

Tercih Yurtdışı

Bugün bile, ülkede yaşanan ekonomik ve siyasi kriz nedeniyle, 10 binlerce kendi alanlarında uzman, yetişmiş insan yurtdışına çıkmayı yeğlemektedir. Bunların yetiştirilmesine ve bu seviyeye çıkarılmasına yapılan yatırımlar, Türkiye’nin zararına kaydedildiği gibi; bu durum tam verimli olacakları zamanda, bir anlamda Türkiye ile ticari anlamda rakip olan ülkelere gidip oralarda çalışmaları, bu ülkeleri gittikçe zenginleştirirken Türkiye’yi daha da geriletmiş oluyor.

TÜİK’in (Türkiye İstatistik Kurumu) verilerine göre, 2017 yılında Türkiye’ye ve Türkiye’den başka ülkelere göç eden insanların sayısı 113.326’dir. Bununla birlikte, bu sayı içinde Türkiye’ye yurt dışından göç eden Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı sayısı 101 bin 772 kişidir ve yurt dışına verilen net göç sayısı 11 bin 554 kişidir. Yurtdışına gidenlerin önemli bir kesiminin, kendi alanında yetişmiş, uzman, bilim insanı ve teknik elemanı olduğuna işaret edilmektedir.

Bununla beraber, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Teknoloji Araştırma Merkezi Müdürü Muhammer Kaya’nın “Türkiye’de araştırma-geliştirme: Ne durumdayız? Ne yapmalıyız?” başlığını taşıyan çalışmasında, “Türkiye en fazla beyin göçü veren 34 ülke içinde 24. sırada yer almakta olup, maalesef iyi eğitim gören yüz kişiden 59’unu kaybetmektedir” diye belirtilmektedir.

Ayrıca, Türkiye’de yükseköğretimde okuyan gençlerin %73’nün yurtdışına çalışmaya gitmeyi düşündüğü belirtilen bu çalışmada, “Yurtdışında öğrenim sürdürenlerin ise %78’si ülkeye kesin dönüş yapmak istememektedir. Türkiye bugün iyi eğitim görmüş gençlerin sadece %41’nin elinde tutabilmektedir. YÖK’ün verilerine göre 24 bini Almanya’da, 15 bini ABD’de olmak üzere 50 binden fazla Türk genci yurtdışında eğitim görmektedir. Türkiye, yurtdışına en çok öğrenci gönderen ülkeler arasında 11. sıradadır” .

Yasal Tedbirler

Türkiye’de, “beyin göçü”nün yurtdışına gitmesini engelleyici tedbirler alınmalıdır. Bu gerçek iyi bilinmeli ve çeşitli arayışlar içine girilmelidir. Demokratik ve sosyal bir hukuk devletinin en önemli görevi, yetişmiş değerlerinin Türkiye’de kalmasına yönelik; sosyo-ekonomik, ve akademik anlamda birçok özendirici tedbirleri almak olmalıdır.  Ayrıca sosyo-ekonomik ve sosyal haklarıyla ilgili pek çok yeni düzenlemeler yapılmalı ve bunlar yasal güvenceye kavuşturulmalıdır.

Ne yazık ki, bugün Türkiye’de yaşanmakta olan ekonomik kıriz nedeniyle; yetişmiş uzman ve bilim insanları yurtdışına gitmeyi düşünmektedir. Bu düşünceden vazgeçilmesi için, kalıcı ve özendirici tedbirler ve yasal önlemler derhal alınmalıdır.

Kaynak=Muammer Kaya-Ali Arayıcı



Bu yazı 289 defa okunmuştur.

YORUMLAR

Imdat Özmen
15-06-2019 20:30:00
Onca yıl emek edip okuyoruz. En sonunda iş bulamıyoruz. Bulduğumuz işler ise askeri ücretli ve çok ağır oluyor. Evimize gidemiyor, ailemize bakamıyoruz. İş bulamama veya az maaş ile geçinmeye çalışmak ağır geliyor. 16 yıl okumak yerine bir fabrikaya girsek, Usta olsak daha çok para kazanır ve hayatımızı daha kaliteli yaşarız. İnsana değer verilmediği bir yerde neden duralım? İlk fırsatta herkes gider ve gitmek zorunda bırakılır. Bunun suçlusunu bulup onla ilgili değişimler yapılmalı.

YORUM YAZ



FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

HABER ARA
SON YORUMLANANLAR HABERLER
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
GÜNDEMDEN BAŞLIKLAR
YUKARI